سه‌شنبه، شهریور ۰۹، ۱۳۸۹

اشعار منتخب: رود—احمد شاملو

شعر رود احمد شاملو با وجود کوتاهی، قطعه ای دلنشین است و پرمغز. شعر دو نگاه متفاوت را به تصویر می کشد: نگاه بازیگر در مقابل نگاه تماشاچی. از دید رود (بازیگر واقعه) زندگی سخت و پرتلاتم است و مسیر تا حد زیادی بی اختیار او انتخاب شده است (بستر تقدیر برای رود). برای او زندگی جدالی سخت است که برای زنده ماندن و جاری شدن با هر تخته سنگی باید زور آزمایی کند و در هر حادثه ای تنها خاطره اش وحشت مرگ آوری است که تجربه کرده است. برای تماشاگر بی درد که در کنار رود نشته است این تلاتم رود، زمزمه ای شیرین است و این سقوط، شکوه آبشاران و این تقلای شبانه روزی رود، حماسه ای است که تا از لب رود برمی خیزد به فراموشیش می سپرد. این نگاه دوگانه به زندگی در بسیاری از اشعار شاملو موج میزند. شعر رود قطعه ای شیرین و کوتاه از این نگاه است و شعر کم نظیر "هملت" قطعه ای تلخ اما فراموش نشدنی از این نگرش.

رود
خویشتن را به بستر ِ تقدیر سپردن
و با هر سنگ ریزه
رازی به نارضایی گفتن
"زمزمه ی رود چه شیرین است !"

از تیزه های غرور ِ خویش فرود آمدن
و از دل پاکی های سرفراز ِ انزوا به زیر افتادن
با فریادی از وحشت هر سقوط .
"غرش ِ آب شاران چه شکوه مند است !"

و همچنان در شیب ِ شیار فروتر نشستن
و با هر خر سنگ
به جدالی برخاستن .
"چه حماسه یی ست رود ، چه حماسه یی ست !"